/үргэлжлэл, түрүүч нь ангийн блог дээр/

Номын бүлэг: “Та биднийг юу хүлээж байгаа вэ?”
Дэд сэдэв: “Гэр бүл, гэрлэлт”

Та анзаарсан бол дэлхийн аль ч улс орнууд гэр бүлийг дэмжих жил, залуу гэр бүлийн амьжиргааг дээшлүүлэх гэх мэт зорилт тавьдаг, ямар ч чиг баримжаатай нам эвсэл сонгуулийн мөрийн хөтөлбөртөө энэ талаар олон амлалт оруулдаг. Эсбөгөөс /саяхан оросын нтв телевизээр цацаж байсан даа/ гэр бүлтэй хүн, ганц бие хүнээс 7 жилээр урт насалдаг гэх мэтийн аймаар реклам цацаж, гэр бүлгүй /уг нь хувь хүний эрхийн асуудал баймаар/ хүн бол хүн биш гэсэн нийгмийн нэгэн итгэл үнэмшилийг бий болгодог. Хамгийн инээдэмтэй нь энэ итгэл үнэмшил нь өөрөө явсаар байгаад ижил хүйстэн буюу аль ч шашин, ямар ч бурханы номлолд хэзээ ч хүлээн зөвшөөрч байгаагүй ёс бус донтонгууд хүртэл албан ёсоор /АНУ-ын Калифорни муж, Голланд улс гэх мэт/ гэрлэж хуримаа хийдэг өрөвдөм хэв маягыг та биднээр хүртэл хүлээн зөвшөөрүүлэх нь. Уг нь цахилгаан соронзон долгион хүртэл (+) ба (-) цэнэгтэй, наад захын ялаа хүртэл эр эм байх юм даа гэж бодохоор. Гэвч жалга довны итгэл үнэмшилд баригдалгүй, их л уужим сэтгэх гэж хичээвэл, дэлхий дээр үүссэн анхны амьд биет болох хар ногоон замаг /2,5-3 тэрбум жилийн өмнө үүссэн/ эсийн хуваагдлаар үрждэг /одоо ч ингэж үрждэг эст амьтад тоо томшгүй бий/, улбаалаад Христийн номлолд Еваг Адамын хавиргаар бүтээдэг, цаашлаад Бурхан багшийн сургааль болон холбогдох домог зүйд Бурхан эр эм хоёр хүний дүрсийг шавраар бүтээгээд мөнхийн рашаанд явдаг гэж хүртэл гардаг. Тэгэхээр Христийн номлол ёсоор Ертөнцийн эзэн эхлээд эрэгтэйг нь бүтээчихээд дараа нь тэрнийхээ нэг хавиргыг сугалж аван өөрийн мэддэг чаддагаараа /одоогийнхоор бол тусгай лабораторид/ эмэгтэй хүн болгон ургуулжээ. Харин Буддын сургаалиар бол Бурхан /Гэхдээ Сиддхарт Гаутам биш шүү/ нэг л газраас авсан нэг л төрлийн шавраар /мэдээж хэрэг нэг түмпэнд л зуурсан байж таарна/ эрэгтэй эмэгтэй хоёрыг бүтээсэн байна. Үгүй бол энэ домгуудад эрийг нь ертөнцийн урд зүгээс авчирсан шороогоор, эмийг нь хойд зүгийн ертөнцөөс авчирсан шороогоор бүтээв гэж яригдах ёстой бус уу? гэх мэтчилэн нэгэн бие хоёр болон үржих процесс ямарч байж болох тухай зөндөө олон таамнал бий бөгөөд энэ домог үлгэр бүхэн одоо нэгэнт оргүй хоосон яриа биш, Английн эрдэмтэдийн гарган авсан Долли хонь болон майлж, эсийн хуваагдлын аргаар зөвхөн эд эрхтэнг ургуулах төдийгүй эрт дээр сөнөсөн динозавр, арслан заан бүр хүнийг хүртэл хувилах бололцоотой гэж яригдаж буй өнөө үед ижил хүйстнүүдийн гэрлэлтийг ёс бус гэж зарлах нь магадгүй өчүүхэн миний уншсан харсаныхаа тогоон дотор будилж яваагийн шинж биз. Нөгөө бол ирээдүйд гэр бүл гэдэг өнөөгийн ойлголт бүрмөсөн устаж, Хүн хэн юу дуртайтайгаа гэр бүл болдог /заавал эсрэг юм уу, ижил хүйстэнтэйгээ биш/ тийм санаанд багтамгүй гэрлэлтийн хэв маяг тогтоно. Яагаад гэвэл ирээдүйд та амьд амьтны амьдарч байгаа эцсийн зорилго болох үр удмаа үлдээхийн тулд заавал эсрэг хүйсний хэн нэгнийг дагаж гүйн цаг зав, мөнгө төгрөгөө үрж, сүүлд нь хамаг эрх, эрх чөлөөгөө боолгуулж, найзуудтайгаа хонуутаар уучихаад ирэхэд, харааж загнахгүй төгс төгөлдөр гэр бүлтэй байх бололцоотой. Дээр дурьдсанчлан та шинжлэх ухаан, технологийн гайхамшигт үр дүнг эдэлж, өөрийнхөө “ихэр”-ийг хэдийг бол хэдийг захиалж гарган авч болно. Та дөнгөж төрсөн хүүхдээ надтай адилхан болов уу, миний хүүхэд мөн болов уу гэж эрэгчин амьтан бүрийн хэдэн зуун сая, мянган жил түгшсэн түгшилтийг амсахгүй байх азтай нөхөр. Өөрөө өөрөөсөө “ургуулах” учир хаанаас нь ч харсан та л байна. Тэгэхээр эргэлзэж тээнэгэлзэх хэрэг огт үгүй. Ийм боломж бололцоотой болсон цаг үед /500-1000 жилийн дараа гэхэд ийм хувилах үйлчилгээ ердийн шүдний эмнэлэг шиг булан бүрд байх болно./ хүн роботтой ч юм уу, хайртай мод эсвэл хайртай амьтантайгаа гэр бүлээ батлуулдаг болоход гайхах зүйл алга. Жишээ татвал: ДОХ-оор нас бардаг “КУЙН” хамтлагийн гоцлол дуучин Фредди Меркури өөрийнхөө тэжээвэр 7 бил үү 8 мууранд 3 сая фунт стерлинг /6 сая орчим доллар/ гэрээслэн үлдээсэн. Энэ нөхөр бас нөгөө ижил хүйстэн байсныг энд сануулъя. Монголд л ийм гэрээслэл огт дуулдаагүй болохоос биш барууны улс орнуудад өөрийнхөө тэжээдэг муур нохой, загас жараахайнд хүртэл эд хөрөнгө гэрээслэн үлдээх нь ердийн үзэгдэл болоод байна. Тэр хайртай амьтанд нь зориулсан эмнэлэг, зоогийн газар, хувцас захиалга, асрагч бүр үсчин хүртэл байдаг гэвэл та итгэх үү. Хамгийн гайхамшигтай үйлчилгээг нь мартах шахлаа. Хайртай амьтнаа алдсан хүний /ихэвчлэн ганц бие хөгшчүүл/ сэтгэл дотрыг засаж саятан болсон нөхөд улс орон болгонд шахуу байна. Тэд тэр мажийчихсан амьтныг нь яг л амьд юм шиг сайхан чихмэл хийж өгдөг аж. Та энэ бүхнээс нэг зүйл олж харав уу? Хэдийгээр яг өнөөдөр хүн өөрийгөө хувилах бололцоогүй байгаа мөртлөө өөрөө үржихээсээ сайн дураараа татгалзаж, зөвхөн өөрт таалагдсан сэтгэл ханамжийг юунаас ч хамаагүй авахад л амьдралынх нь утга учир оршдог болсон аймаар цаг үед бид амьдарч байна. Жишээ дурьдвал: 2010 он гэхэд АНУ-д нийт гэр бүлийн 60 хувь нь үр хүүхэдгүй байх урьдчилсан таамнал байна. Боловсрол, амьдралын түвшин, хотжилт, шинжлэх ухаан, технологи улам боловсронгуй болж хөгжих тусам, тэр нүсэр хүнд техникийн түчигнэх чимээ, хүн төрөлхтөний хамгийн гайхамшигтай хөг аялгуу болох нялх хүүхдийн цангинан уйлах дууг няц даран булшилж байна. /үргэлжлэл бий/

Read more »

"Улаанбаатар 3" 2008 кино наадам

Наадамд нийт 32 бүтээл 13 номинацаар өрсөлдснөөс ЭсТи студийн бүтээсэн "2 шөнө 3 өдөр" кино 9 номинацид нэр дэвшиж шилдэг найруулагч, шилдэг эрэгтэй дүр номинацийн эзэн боллоо. Шилдэг найруулагч номинцийг ЭсТи студийн Ерөнхий найруулагч бөгөөд Либерти ДС-ийн магистрант Балжиннямын Амарсанаа хүртжээ.

Read more »

Ярилцлага

С.Баярцогт: Ирэх жилийн тєсєв 293 тэрбум тєгрєгийн алдагдал хvлээх -2009 оны тєсвийн тєсєлд зэсийн vнийг 6900 ам.доллараар тооцож тєлєвлєсєн байсан. Гэтэл одоо 3200 ам.доллараар тооцох болжээ. Ингэхлээр тєсвийн зардлыг бууруулах зайлшгvй шаардлага гарч ирж байгаа. Ямар арга хэмжээ авах вэ?
-Юун тvрvvнд урсгал зардлыг багасгая гэж байгаа л даа. Vvний хvрээнд УИХ-ын гишvvдийн утасны зардал, унааны тарифыг багасгаж байгаа. Мєн бичиг хэргийн, хэвлэлийн болон тодорхой албан тушаалтнуудын хувцасны зардал зэргийг бvгдийг нь байхгvй болгох санал оруулсан. Дээрээс нь шинэ орон сууц барих, орон сууцны дэмжлэг vзvvлэхийг зогсоож байгаа. Тvvнчлэн их засварын 80 хувийг танасан. Урсгал зардлыг 50 хувиар багасгаж байгаа гэж ойлгож болно. Тєрийн албан хаагчдын нийгмийн халамж буюу тэтгэвэрт гарахдаа эдлэх хангамжийн талаар 38 хуульд єєр єєрєєр тусгагдсан байдаг. Vvнийг бvгдийг нь нэгтгээд тєрийн албаны хуулиар зохицуулъя гэсэн. Жишээ нь, ажилласан нэг жилийг зарим салбарт 1.2, 1.4, 1.6 жил гэж єєр єєр тогтоочихсон байгаа юм. Зарим салбарт ажиллаж байсан хvмvvс тэтгэвэрт гарахад 36 сарын, 48 сарын цалинтай тэнцэх тэтгэвэр авах гээд єєр єєр байгаа. Тэтгэвэр тогтоох суурь нєхцєл нь хvртэл єєр єєр. Нэг хэсэг нь vндсэн цалингаараа тэтгэвэр тогтоолгодог байхад нєгєє хэсэг нь vндсэн цалинг нь бvх тєрлийн нэмэгдлvvдтэй нь хамт тооцсон байх жишээтэй.

-Энэ бvхнээс хэдэн тєгрєг хэмнэж байгаа вэ?
-97 тэрбум тєгрєг хэмнэх боломж байна. Тєсєв анх єргєн барихад 2.6 триллион тєгрєгийн орлоготой, 2.6 триллион тєгрєгийн алдагдалтай "0" баланстай байсан. Ухаандаа зэсийг 6700 ам.доллараар тооцсон. Гэвч хэд хэдэн хvчин зvйлийн vvднээс зэсийг 3200 ам.доллараар тооцохоос єєр аргагvй боллоо. Жишээ нь, Дэлхийн зах зээлд нийлvvлэгддэг нийт зэсийн гуравны нэгийг нийлvvлэгч Чили улс 2009 оныхоо тєсєвт 3200 ам.доллараар тооцсон. Эднийх дэлхийн зах зээл дээр зэсийн vнэ тогтоодог гэж хэлж болно. Тиймээс энэ хэмжээнд тооцохоос єєр аргагvй болсон.

-Ирэх оны тєсєвт нэг баррель нефтийн vнийг хэдээр тооцов?
- 84 ам.доллараар тооцсон. Харин ОХУ нэг баррель нефтиэ 50 ам.доллараар тооцсон юм билээ.

-Зэсийн vнийг 3200 ам.доллараар тооцсоноор орлого хэдэн тєгрєгєєр буурч байгаа вэ?
-450 орчим тэрбум тєгрєгєєр буурч байгаа. Зарлага ч гэсэн 157 тэрбум орчим тєгрєгєєр буурч байгаа юм. Ингээд ирэх оны тєсвийн нийт тэнцэл 293 тэрбум тєгрєгийн алдагдалтай гарч байна. Гэхдээ хоёр намын бvлгээс тодорхой хэмжээний орлого бий болгох, зардлыг нэмж бууруулах, зарим зардлыг нэмэх санал гаргаад байна. Энэ нь эцэслэн шийдэгдвэл тєсвийн зарлагын дэд хороогоор ороод асуудал шийдэгдэнэ.

-Тєсєв алдагдалтай гарах нь тодорхой болчихлоо. Ирэх жил цалин, тэтгэвэр, тэтгэмж нэмэгдэх vv?
-Цалинг хуучин шиг Засгийн газраас зарлаж нэг дор нэмэгдvvлэхийг зогсооно. Зєвхєн тєсвийн ерєнхийлєн захирагч нарт буюу салбар салбараараа орон нутгийнхаа онцлогийг харгалзан инфляциийн зорилтот тєвшинд хvрсэн тохиолдолд тодорхой хэмжээгээр нэмэх эрхийг нь олгохоор тєлєвлєсєн. Тэтгэврийн хувьд инфляци буурсан тохиолдолд нэмэх талаар эргэн харгалзах болно.

-Ирэх оны тєсєв алдагдалтай гарах учраас хvvхдийн мєнгє олгохоо болино гэсэн яриа байна. Vнэн vv?
-Зэсийн vнийн хэлбэлзлээс хамаарахгvйгээр хvvхдийн мєнгийг олгоно гэдэг vvднээс Монгол Улсыг хєгжлvvлэх сангаас гаргадаг байсан хэсгийг шууд улсын тєсєв рvv шилжvvлэх зохицуулалт хийж байгаа.

Read more »

МЭДЭЭ

Засгын газрын ээлжит хуралдаанаар Монгол Улсын 2009 оны төсвийн тухай хуулийн төсөл, Нийгмийн даатгалын сангийн 2009 оны төсвийн тухай хуулийн болон Монгол Улсыг хөгжүүлэх сангийн 2009 оны төсвийн тухай хуулийн төслүүдийн талаар хэлэлцэв. Мөн “Хөгжлийн бэрхшээлтэй хүмүүсийн эрхийн тухай конвенц”, “Хөгжлийн бэрхшээлтэй хүмүүсийн эрхийн тухай конвенцийн нэмэлт протокол”-ыг соёрхон батлах тухай хуулийн төслийг хэлэлцэж УИХ-д өргөн мэдүүлэхээр тогтов. . "Ерөнхий сайдын ажлын алба

Read more »

Эрэгтэйчүүд яагаад эмэгтэйчүүдээс богино насалдаг вэ?

Хүн төрөлхтөний бүхий л түүхийг эргэн харвал эрчүүд эмэгтэйчүүдээс богино насалдаг байна. Яагаад? Энгийн үгээр зэрлэг үеийг жишээ татвал тэд ан хийдэг эсвэл эхнэр хүүхдээ ангийн олз болгохгүйн төлөө араатны өмнөөс чулууны хэлтэрхий барин очоод өөрөө бариулдаг эсвэл хаа тааралдсан газраа юу ч хамаагүй "иддэг" нэг бол хэн нь ч хэзээ ч хэн нэгний өмнө бөхөлзөх дургүй. Гэтэл орчин үеийн гайхамшигт хүн судлаачид дараахь хэдэн учир шалтгааны улмаас эрчүүдийн нас богино байдаг хэмээн нотлох гэж оролддог болж. Та бүхэн санал сэтгэгдлээ надтай хуваалцана уу хэмээн тэдгээр учрыг нь дор нийтлэв.
1. Эрчүүд амархан нулимс унагадаггүй. бодсон санаснаа илэрхийлж гаргадаггүй, дотроо хадгалдаг. Уйлж байгаа эр хүн доожоогүй гэж боддог учир шүд зуун бүх л ачааг л үүрдэг. тийм ч учир булчин тархи илүү их ажиллаж ажилласан булчин нь амархан агшдаг гэнэ.
2. Эрчүүд эмчид хандах нь бага. Тэд хүнд өвдөөгүй л бол эмчид очихгүй. Очсон ч эмчид 100 хувь итгэхгүй. Эрчүүд хүүхнүүдээс 40 хувь бага эмнэлэгт ханддаг байна. /дэлхийн хаана ч/
3. Зарим эрчүүд нууц амрагийн асуудлаас болж өөрийгөө байнга стресст байлгадаг. Уг нь өөрөө өөрийгөө амьдралаас таашаал авах ёстой гэж өмөөрдөг ч тэр таашаал нь өөрт нь нас хорогдох гол том шалтгаан зовлонгийн үндэс болдогыг ухаардаггүй.
4. Гэтэл зарим нь мөнгө бага олдог болон албан тушаал доогуур байгаадаа өдөр болгон шаналж зовж явдаг. Уг нь ямар ч дарга ямар ч саятан мянга наслахгүй гэдгийг ойлгочих юм л бол энэ бодлоо дор нь хаячих л юм даа.
5. За тэгээд архи тамхи дараачийнх нь шалтгаан. Би олон юм тайлбарлах гээд яах вэ.
6. Эхнэрүүд нь нөхөртөө хоолныхоо дээжийг өргөн барьж байна гээд хамгийн их өөх тос давстай хэсгийг өгч "хор" уулгаж байгаагаа өөрсдөө ч мэддэггүй байх. Эзэгтэй нар уучлаарай. Уг нь тэр өөх тосыг сайхан халбагаар шүүгээд "бурхан тэнгэр"-тээ өргөдөг болчихвол олон олон эр хүний дотор эрхтэн эрүүл байхсан.
Энэхүү ёс бус тайлбарыг бичсэн Авга Хэрэйд Ален Арман.

Read more »

Та газраа өмчилж авсан уу? Үгүй бол үүнийг заавал уншаарай!

1. Газартай холбоотой хууль тогтоомжоос:

- Монгол Улсын иргэн бүр газрыг нэг удаа үнэ төлбөргүй өмчилж авах эрхтэй.
- 2008 оны 5-р сарын 1-ний өдрөөс өмнө өмчлүүлсэн газрыг гэр бүлийн аль нэг гишүүнд өмчлүүлж, бусад гишүүдэд хуулиар зөвшөөрөгдсөн байршилд газрыг нэг удаа үнэгүй өмчлүүлнэ.
- Хэрэв та шилжин ирсэн бол холбогдох журам дүрмийн дагуу оршин суугаа засаг захиргааныхаа нэгжид бүртгүүлснээр нэг удаа үнэ төлбөргүй газар өмчлөн авах эрхээ эдэлнэ.

2. Нэг удаа үнэ төлбөргүй өмчлүүлэх газрын байршил:

- Нийслэлд бүртгэлтэй иргэн нийслэл юм уу аль хот, аймаг, сумын нутагт
- Дархан, Эрдэнэтэд бүртгэлтэй иргэн тухайн хотдоо буюу нийслэлээс бусад аль ч аймаг сумын нутагт

- Бусад аймгийн иргэд нийслэл, Дархан, Эрдэнэт хотуудаас бусад аль ч аймаг сумын нутагт газар өмчлөн авах эрхтэй.

3. Нэг удаа үнэ төлбөргүй өмчлүүлэх газрын хэмжээ:

Нийслэлд – 0,07 га

Аймгийн төвд - 0,35 га

Сумын төвд – 0,5 га

Нийслэл аймгийн төвтэй холбосон улсын чанартай авто замын дагууд – 0,07 га

4. Та өмчлөх газраа сонгохдоо дараахь зүйлийг анхаарах хэрэгтэй.

- Таны эзэмшсэн газар тань газар зохион байгуулалтын ерөнхий болон тухайн жилийн төлөвлөгөөнд тусгагдсан иргэдэд өмчлүүлэх газарт хамаарч байх

- Бусдын эзэмшиж ашиглаж байгаа газартай ямар нэг хэмжээгээр давхцаагүй байх

- Орон нутгийн чанартай замаас 60 м зайтай байх

- Улсын чанартай замаас 100 м зайтай байх

- Өндөр хүчдэлийн шугамнаас 500м зайтай байх

- үүрэн телефоны болон бусад суурин холбооны станцаас 300-500 м зайтай байх

- Үер усны зам далангаас хол зайтай байх ёстой юм байна.

5. Хэрэв та өмчлөх газраа сонгосон бол дараахь шат дамжлагаар өмчлөх асуудлаа шийдвэрлүүлэх ёстой.

А. Кадастрын зураг хийлгэх

- Сонгосон газраа харъяа сум, дүүргийн газрын албаны ажилтанд хуваарьт өдөр үзүүлж зөвшөөрөл авна.

- Газрын албаны ажилтны зөвшөөрсөний дагуу хашаагаа барьж, харъяа хорооноос оршин суугаа хаягийн зөвшөөрөл авна.

Б. Аймаг, сум, дүүргийн газрын албанд өмчлөх тухай хүсэлтээ гаргаж, өргөдлийн маягт бөглөнө.

Өргөдөлд дараахь зүйлийг тусгана.

- Иргэний овог нэр, эцэг эхийн нэр, өөрийн нэр

- Иргэний үнэмлэхний болон регистрийн дугаар

- Оршин суугаа газрын хаяг, утасны дугаар

- Өмчилж авах газрын засаг захиргаа нутаг дэвсгэрийн нэгжийн харъяалал

- Өмчилж авах газрын хэмжээ, зориулалт

- Иргэд хамтран өмчлөх эсэх тухай хүсэлт

- Өргөдөл гаргасан он, сар, өдөр

Өргөдөлд дараахь материалыг хавсаргана.

- Гэр бүлийн 16 хүртэлх насны хүүхдийн төрсний гэрчилгээний нотариатаар батлуулсан хуулбар

- Оршин суугаа хорооны засаг даргын тодорхойлолт

- Газрын хэмжээ, байршлын тойм зураг

6. Аймаг, нийслэл, сум, дүүргийн засаг дарга иргэний гаргасан өргөдлийг хүлээн аваад, МУ-ын иргэнд газар өмчлүүлэх тухай хуульд заасан газар өмчилж авах эрх бүхий этгээд мөн бишийг нотолсны дараа газар өмчлүүлэх захирамж гаргана.

Засаг даргын захирамжийг үндэслэн сум, дүүргийн газрын алба газар өмчлөх эрхийн гэрчилгээ олгох бөгөөд иргэн улсын бүртгэлд бүртгүүлнэ.

7. Үл хөдлөх эрхийн улсын бүртгэлд бүртгүүлэхэд бүрдүүлэх материал:

- Өмчлөгч болон хамтран өмчлөгчийн иргэний үнэмлэх, 16 нас хүрээгүй хүүхдийн төрсний гэрчилгээний нотариатаар батлуулсан хуулбар

- Газар өмчлөлийн шийдвэрийн эх хувь

- Газар өмчлөх тухай захирамжийн хуулбар

- Газрын кадастрийн зураг эх хувиар

- Газрын хянан баталгааны хуудасны нотариатаар гэрчлүүлсэн хуулбар

- Бүртгүүлэхийг хүссэн өргөдөл. Үүнд: Хэдэн хүний өмч болох, талбайн хэмжээ, газрын үнийн талаар тодорхой тусгасан байх бөгөөд мөн нотариатаар гэрчлүүлсэн байх

- Батлуулахад /энгийн 2500 төг/ /яаралтай 5000 төг/

- Хувийн хэргийн үнэ 2500 төг

- Гэрчилгээний үнэ 5000 төг

- Мэдүүлэг 100 төг

Төгсгөлд нь: Та өөрийн гэсэн газраа өмчилж авсанаар тухайн газраа худалдах, арилжих, бэлэглэх, барьцаалж болох бөгөөд Монгол Улсын нийт газар нутгийн ашигтай талбайн 60 шахам хувь лиценз нэрээр гадаад дотоодын бүлэглэлүүдийн гарт орчихоод байгаа тул одоо хурдхан шиг өмчилж авах газраа хөөцөлдөөрэй. Үгүй бол та болон таны хүүхэд тэдний ухаад, онгичоод, шүүгээд хаясан ямар ч үржил шим, ургамал ногоогүй хэсэгхэн шороог л өмчилж авах болно. За амжилт хүсье.

Read more »